Υποσμηναγός Νικόλαος Παρούσης | Η τεχνική βλάβη πριν από την Τανάγρα και τα τελευταία λεπτά της πτήσης

 Υποσμηναγός Νικόλαος Παρούσης | Η τεχνική βλάβη πριν από την Τανάγρα και τα τελευταία λεπτά της πτήσης

 

 

28 χρόνια από το δυστύχημα – 4 Νοεμβρίου 1998 – 4 Νοεμβρίου 2026

Το αεροσκάφος με αριθμό 223 έχει καταγραφεί φωτογραφικά πριν από το δυστύχημα.
Η ιστορική φωτογραφία του Stephan de Bruijn είναι καταχωρισμένη στο AirHistory.net και απαιτεί άδεια για αναδημοσίευση.

Η ταυτότητα του μοιραίου αεροσκάφους

Στοιχείο Διασταυρωμένη πληροφορία
Τύπος Dassault Mirage 2000EG
Αριθμός ΠΑ (S/N) 223
Εργοστασιακός αριθμός (c/n) 244
Μονάδα 331 Μοίρα Παντός Καιρού
Βάση 114 Πτέρυγα Μάχης, Τανάγρα
Ημερομηνία απώλειας 4 Νοεμβρίου 1998
Περιοχή συντριβής Σαραντάρι, Ωρωπός

 

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ | ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ

4 Νοεμβρίου 1998: Η τελευταία πτήση του Νικολάου Παρούση με το Mirage 2000 «223» – Η βλάβη, οι δραματικές στιγμές και οι μαρτυρίες από τον Ωρωπό

Είκοσι οκτώ χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από το αεροπορικό δυστύχημα της 4ης Νοεμβρίου 1998, όταν ο 26χρονος Υποσμηναγός (Ι) Νικόλαος Παρούσης της 331 Μοίρας Παντός Καιρού έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια διατεταγμένης πτήσης με αεροσκάφος Mirage 2000 της Πολεμικής Αεροπορίας.

Το δυστύχημα σημειώθηκε στην περιοχή Σαραντάρι Ωρωπού, κατά την προσπάθεια επιστροφής του μαχητικού στην 114 Πτέρυγα Μάχης στην Τανάγρα ύστερα από τεχνικό πρόβλημα που είχε παρουσιαστεί κατά τη διάρκεια της πτήσης.

Η υπόθεση παραμένει μία από τις ιδιαίτερες περιπτώσεις αεροπορικών δυστυχημάτων στην ιστορία της Πολεμικής Αεροπορίας, όχι μόνο εξαιτίας των συνθηκών απώλειας του αεροσκάφους, αλλά και λόγω των μαρτυριών κατοίκων, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι ο νεαρός χειριστής προσπάθησε μέχρι τις τελευταίες στιγμές να αποτρέψει την πτώση του μαχητικού σε κατοικημένη περιοχή.

Η απογείωση από την Τανάγρα και η πρώτη βλάβη

Το πρωινό της Τετάρτης 4 Νοεμβρίου 1998, στις 11:20, δύο αεροσκάφη Mirage 2000 απογειώθηκαν από την αεροπορική βάση της Τανάγρας με προορισμό το Αιγαίο, στο πλαίσιο προγραμματισμένης εκπαιδευτικής δραστηριότητας αναχαίτισης.

Σε ένα από τα δύο μαχητικά βρισκόταν ο Υποσμηναγός Νικόλαος Παρούσης, χειριστής της 331 Μοίρας Παντός Καιρού. Σύμφωνα με τις καταγραφές της εποχής, κατά την πτήση παρουσιάστηκε πρόβλημα στο σύστημα ελέγχου του αεροσκάφους.

Ο Παρούσης ενημέρωσε τον αρχηγό του σχηματισμού για τη δυσλειτουργία και αποφασίστηκε η επιστροφή στην Τανάγρα.

Το Mirage 2000 «223», μαζί με το δεύτερο αεροσκάφος, προχώρησε σε απόρριψη καυσίμων στην ευρύτερη περιοχή της Χαλκίδας, προκειμένου να μειωθεί το βάρος του πριν από την προσγείωση.

Η διαδικασία επιστροφής βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη. Το αεροσκάφος είχε κατεβάσει το σύστημα προσγείωσης, πετούσε με μειωμένη ταχύτητα και βρισκόταν σε σχετικά μικρό ύψος, ακολουθώντας την πορεία προσέγγισης προς την Τανάγρα.

Η δεύτερη δυσλειτουργία και η απώλεια ελέγχου

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της εφημερίδας ΤΑ ΝΕΑ της 5ης Νοεμβρίου 1998, το αεροσκάφος βρισκόταν περίπου στα 300 μέτρα ύψος και σε απόσταση 11 μιλίων από το αεροδρόμιο, όταν η κατάσταση επιδεινώθηκε δραματικά.

Το Mirage παρουσίασε ανεξέλεγκτη μεταβολή της πτητικής του συμπεριφοράς, με ανοδική κίνηση και τάση αναστροφής.

Οι εμπειρογνώμονες που επικαλούνταν τότε η εφημερίδα εξέταζαν το ενδεχόμενο δύο διαδοχικών τεχνικών βλαβών. Η πρώτη είχε αναγκάσει τον χειριστή να επιστρέψει στη βάση, ενώ η δεύτερη φέρεται να επηρέασε σοβαρά τη δυνατότητα ελέγχου του αεροσκάφους.

Οι αρχικές εκτιμήσεις αναφέρονταν σε πιθανή δυσλειτουργία υδραυλικών ή άλλων συστημάτων, χωρίς ωστόσο να έχει προσδιοριστεί τότε ο ακριβής μηχανισμός της αστοχίας.

Το Mirage 2000 χρησιμοποιεί ηλεκτρονικό σύστημα ελέγχου πτήσης, γνωστό ως fly-by-wire, το οποίο μετατρέπει τις εντολές του χειριστή σε κατάλληλες κινήσεις των επιφανειών ελέγχου. Μια σοβαρή αστοχία στη συγκεκριμένη αλυσίδα ελέγχου μπορεί να επηρεάσει αποφασιστικά τη συμπεριφορά του αεροσκάφους.

Ωστόσο, δεν έχει εντοπιστεί δημοσιευμένο τελικό πόρισμα διερεύνησης που να επιτρέπει την ασφαλή απόδοση του συγκεκριμένου δυστυχήματος σε οριστική απώλεια του συστήματος fly-by-wire.

Το βέβαιο είναι ότι το Mirage 2000 «223» δεν κατόρθωσε να ολοκληρώσει την επιστροφή του στην Τανάγρα.

Οι κάτοικοι είδαν το μαχητικό να κατευθύνεται προς τον οικισμό

Εκείνο το πρωινό, στη Σκάλα Ωρωπού και στα Νέα Παλάτια, κάτοικοι αντιλήφθηκαν ένα μαχητικό αεροσκάφος να πετά ασυνήθιστα χαμηλά, παρουσιάζοντας έντονη αστάθεια.

Οι αναφορές για την πορεία του Mirage και την παρουσία σχολικής εγκατάστασης στην περιοχή αποτέλεσαν στη συνέχεια κεντρικό στοιχείο των μαρτυριών.

Σε δημοσιογραφική έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Έθνος στις 4 Νοεμβρίου 2021, κάτοικοι οι οποίοι είχαν ζήσει το περιστατικό περιέγραψαν την προσπάθεια του χειριστή να απομακρύνει το αεροσκάφος από τα σπίτια.

Ο Χρήστος Παναγόπουλος, παλιός δημοσιογράφος και κάτοικος Ωρωπού, ανέφερε ότι το αεροσκάφος πέρασε επικίνδυνα χαμηλά από την περιοχή του σχολείου και τελικά κατέπεσε σε αγροτική έκταση στο Σαραντάρι.

Σύμφωνα με την ίδια μαρτυρία, η απόσταση μεταξύ του σημείου όπου βρέθηκε ο χειριστής και των φλεγόμενων συντριμμιών του Mirage ήταν περίπου 500 μέτρα.

Ο Παναγόπουλος υποστήριξε ότι ο νεαρός αεροπόρος επέμεινε να ελέγχει το μαχητικό, επιδιώκοντας να το οδηγήσει μακριά από κατοικημένες περιοχές.

Έθνος

Οι συγκλονιστικές μαρτυρίες από το σημείο

Η Ιωάννα Παναγοπούλου, η οποία έφτασε στο σημείο μαζί με τον σύζυγό της, περιέγραψε στο Έθνος τις στιγμές που αντίκρισε τον νεκρό αεροπόρο.

Όπως ανέφερε, οι πρώτοι κάτοικοι έσπευσαν να προσφέρουν βοήθεια, όμως ήταν ήδη αργά.

Μία λεπτομέρεια της μαρτυρίας της αποτυπώνει το ανθρώπινο βάρος της τραγωδίας: από την τσέπη του νεαρού χειριστή φαινόταν φωτογραφία του μικρού γιου του, τον οποίο, σύμφωνα με την ίδια, είχε βαφτίσει μόλις την προηγούμενη Κυριακή.

Ο επίσης αυτόπτης μάρτυρας Γιάννης Παπουτσής περιέγραψε την κατάσταση που επικρατούσε στο σημείο της πτώσης. Το μαχητικό φλεγόταν, ενώ οι κάτοικοι προσπαθούσαν να κατανοήσουν τι ακριβώς είχε συμβεί.

Ο ίδιος απέδωσε στον Παρούση την αποτροπή μιας πολύ μεγαλύτερης τραγωδίας, επισημαίνοντας ότι η πορεία του αεροσκάφους, σύμφωνα με τις μαρτυρίες, απειλούσε κατοικημένες περιοχές.

Το κρίσιμο ερώτημα για την εκτίναξη

Ένα στοιχείο που αξίζει ιδιαίτερης προσοχής στην ιστορική διερεύνηση είναι οι διαφορετικές αναφορές για τις τελευταίες στιγμές του χειριστή.

Σε αρκετά μεταγενέστερα δημοσιεύματα διατυπώνεται η εκδοχή ότι ο Παρούσης δεν εγκατέλειψε το αεροσκάφος, προκειμένου να το οδηγήσει μακριά από σχολείο και κατοικίες.

Ωστόσο, το ρεπορτάζ της 5ης Νοεμβρίου 1998 περιγράφει ότι ο χειριστής επιχείρησε να εγκαταλείψει το Mirage σε εξαιρετικά μικρό ύψος, ενώ το αεροσκάφος παρουσίαζε τάση αναστροφής.

Αντίστοιχα, ο Χρήστος Παναγόπουλος αναφέρει στη μαρτυρία του ότι πραγματοποιήθηκε εκτίναξη, αλλά η απόσταση από το έδαφος δεν επέτρεψε την επιτυχή διάσωση.

Οι δύο εκδοχές δεν πρέπει να συγχέονται. Η προσπάθεια απομάκρυνσης του αεροσκάφους από κατοικημένη περιοχή, όπως περιγράφεται από τους μάρτυρες, δεν αποκλείει την πραγματοποίηση μιας καθυστερημένης εκτίναξης.

 

Ποιος ήταν ο Νικόλαος Παρούσης

Ο Νικόλαος Παρούσης του Ελευθερίου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1972.

Εισήλθε στη Σχολή Ικάρων τον Σεπτέμβριο του 1991, ως μέλος της 67ης Σειράς, και αποφοίτησε τον Ιούλιο του 1995 με τον βαθμό του Ανθυποσμηναγού.

Ακολούθησε η εκπαίδευσή του στο Σμήνος Μετεκπαιδεύσεως Mirage 2000 της 114 Πτέρυγας Μάχης, πριν από την τοποθέτησή του στην 331 Μοίρα Παντός Καιρού.

Η ζωή του διακόπηκε μόλις στα 26 του χρόνια, αφήνοντας πίσω την οικογένειά του και ένα παιδί περίπου ενός έτους.

Το δυστύχημα είχε μία ακόμη τραγική διάσταση. Στις 11 Ιανουαρίου 1996, ο δεύτερος εξάδελφός του, Ανθυποσμηναγός Κωνσταντίνος Παρούσης, είχε χάσει τη ζωή του κατά την πτώση αεροσκάφους A-7H Corsair II στη θαλάσσια περιοχή του Πεδίου Βολής «Καράβια». Μέσα σε λιγότερο από τρία χρόνια, η ίδια οικογένεια θρήνησε δύο αεροπόρους.

Η τιμητική διάκριση και η μνήμη στον Ωρωπό

Με Προεδρικό Διάταγμα της 23ης Ιουλίου 1999, στον Υποσμηναγό Νικόλαο Παρούση απονεμήθηκε μετά θάνατον το Μετάλλιο Εξόχου Πράξεως.

Στην περιοχή Σαραντάρι, οι κάτοικοι διατήρησαν ζωντανή τη μνήμη του, προχωρώντας στην απόκτηση του χώρου όπου ανεγέρθηκε μνημείο προς τιμήν του.

Αργότερα κατασκευάστηκε και ο Ιερός Ναός του Αγίου Νικολάου, τα θυρανοίξια του οποίου πραγματοποιήθηκαν την 1η Ιουνίου 2012, παρουσία του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιερωνύμου.

Η ιστορία του δεν ξεχάστηκε από την τοπική κοινωνία. Στις 4 Νοεμβρίου κάθε έτους πραγματοποιούνται εκδηλώσεις μνήμης, ενώ ο Δήμος Ωρωπού εξακολουθεί να τιμά τον αεροπόρο και την προσφορά του.

Στις 4 Νοεμβρίου 2025, ο Δήμος αναφέρθηκε δημόσια στη θυσία του, συνδέοντάς την με την προστασία των κατοίκων από την πτώση του μαχητικού.

Είκοσι οκτώ χρόνια μετά

Η ιστορία του Νικολάου Παρούση αποτελεί μέρος της δύσκολης και συχνά αθέατης πλευράς της Πολεμικής Αεροπορίας, των κινδύνων που αντιμετωπίζουν οι χειριστές ακόμη και κατά τη διάρκεια προγραμματισμένων εκπαιδευτικών αποστολών.

Το Mirage 2000 «223» χάθηκε σε μια πτήση που είχε ξεκινήσει ως συνηθισμένη εκπαιδευτική δραστηριότητα. Οι βλάβες που αναφέρθηκαν, η προσπάθεια επιστροφής στην Τανάγρα και οι δραματικές τελευταίες στιγμές πάνω από τον Ωρωπό συνθέτουν ένα περιστατικό που εξακολουθεί να συγκινεί.

Πέρα από τα τεχνικά ερωτήματα που παραμένουν ανοιχτά, υπάρχει ένα αδιαμφισβήτητο γεγονός: στις 4 Νοεμβρίου 1998, η Πολεμική Αεροπορία έχασε έναν νέο Αξιωματικό, μόλις 26 ετών, κατά την εκτέλεση του καθήκοντός του.

Ο Υποσμηναγός (Ι) Νικόλαος Παρούσης παραμένει στη μνήμη των συναδέλφων του, της οικογένειάς του και των κατοίκων του Ωρωπού.

 

Σχετικά Άρθρα

Αφήστε ένα Σχόλιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

12 − 1 =

Απόρρητο

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies ώστε να μπορούμε να σας παρέχουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία χρήστη. Οι πληροφορίες cookie αποθηκεύονται στο πρόγραμμα περιήγησής σας και εκτελούν λειτουργίες όπως η αναγνώριση σας όταν επιστρέφετε στον ιστότοπό μας και η βοήθεια της ομάδας μας να κατανοήσει ποιες ενότητες του ιστότοπου θεωρείτε πιο ενδιαφέρουσες και χρήσιμες.