Η τραγωδία της Τανάγρας στις 25 Ιουνίου 1957 και οι πρώτοι νεκροί της εποχής των αεριωθουμένων στην Πολεμική Αεροπορία

Στις 25 Ιουνίου 1957, λίγους μόλις μήνες αφότου η 114 Πτέρυγα Μάχης είχε εγκατασταθεί στην Τανάγρα και σε μια εποχή κατά την οποία η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία εισερχόταν δυναμικά στην εποχή των αεριωθουμένων μαχητικών, ένα τραγικό αεροπορικό δυστύχημα συγκλόνισε την αεροπορική κοινότητα.

Ο Ανθυποσμηναγός (Ι) Κωνσταντίνος Μπεσύρης έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια διατεταγμένης πτήσεως με αεροσκάφος τύπου F-86E Sabre. Το μαχητικό κατέπεσε και τυλίχθηκε στις φλόγες κοντά στη δυτική παρυφή του χωριού Τανάγρα Βοιωτίας, σε μικρή απόσταση από το αεροδρόμιο της 114 Πτέρυγας Μάχης.

Το δυστύχημα καταγράφηκε ως μία από τις πρώτες απώλειες χειριστών της νέας γενιάς αεριωθουμένων αεροσκαφών που είχαν ενταχθεί τότε στην ελληνική αεράμυνα.

Ο Κωνσταντίνος Μπεσύρης από την Γαβαλού Αιτωλοακαρνανίας

Ο Κωνσταντίνος Μπεσύρης γεννήθηκε το 1932 στη Γαβαλού Αιτωλοακαρνανίας. Ανήκε στη γενιά των νέων αεροπόρων που στελέχωσαν την Πολεμική Αεροπορία κατά την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου.

Τον Ιούλιο του 1953 εισήλθε στη Σχολή Αεροπορίας, στο τμήμα Εφέδρων Χειριστών. Μετά την ολοκλήρωση της εκπαίδευσής του αποφοίτησε τον Μάρτιο του 1955 με τον βαθμό του Εφέδρου Ανθυποσμηναγού.

Η μετάβαση από τα ελικοφόρα αεροσκάφη στα υπερσύγχρονα για την εποχή αεριωθούμενα απαιτούσε ιδιαίτερη εκπαίδευση και συνεχή επιχειρησιακή ετοιμότητα. Ο Μπεσύρης συγκαταλεγόταν στους νέους χειριστές που κλήθηκαν να υπηρετήσουν σε μία από τις πλέον απαιτητικές περιόδους εκσυγχρονισμού της Πολεμικής Αεροπορίας.

Υπηρετούσε στην 114 Πτέρυγα Μάχης, η οποία αποτελούσε τότε μία από τις βασικές μονάδες αναχαίτισης της χώρας.

Η ΤΑΝΑΓΡΑ ΤΟΥ 1957

Το αεροδρόμιο της Τανάγρας βρισκόταν τότε στα πρώτα χρόνια λειτουργίας του ως βάση αεριωθουμένων μαχητικών.

Οι Μοίρες 341, 342 και 343 είχαν μετασταθμεύσει εκεί με αεροσκάφη F-86E Sabre, δημιουργώντας ένα νέο κέντρο αεροπορικής ισχύος για την Ελλάδα. Οι εγκαταστάσεις βρίσκονταν ακόμη σε φάση ανάπτυξης, ενώ το προσωπικό εργαζόταν υπό απαιτητικές συνθήκες ώστε να διατηρεί υψηλά επίπεδα επιχειρησιακής ετοιμότητας.

Η περίοδος εκείνη χαρακτηριζόταν από εντατικές εκπαιδευτικές πτήσεις, ασκήσεις αναχαίτισης και προσαρμογή στα νέα επιχειρησιακά δεδομένα που επέβαλλε η εποχή των αεριωθουμένων.

ΤΟ F-86E SABRE

Το αεροσκάφος που χειριζόταν ο Μπεσύρης ήταν ένα North American F-86E(M) Sabre, το οποίο αποτελούσε το κύριο μαχητικό αναχαίτισης της Πολεμικής Αεροπορίας κατά τη δεκαετία του 1950.

Η Ελλάδα παρέλαβε τα πρώτα F-86 το 1954. Συνολικά 110 αεροσκάφη αυτού του τύπου υπηρέτησαν στις Μοίρες Αναχαίτισης Ημέρας. Το Sabre θεωρούνταν ένα από τα πλέον επιτυχημένα μαχητικά της εποχής του και είχε αποκτήσει παγκόσμια φήμη κατά τον Πόλεμο της Κορέας.

Για τα ελληνικά πληρώματα, όμως, τα αεριωθούμενα αεροσκάφη σήμαιναν επίσης αυξημένους κινδύνους. Οι υψηλές ταχύτητες περιόριζαν δραματικά τα περιθώρια αντίδρασης σε περίπτωση βλάβης ή απώλειας ελέγχου.

Η ΜΟΙΡΑΙΑ ΠΤΗΣΗ

Τα διαθέσιμα στοιχεία αναφέρουν ότι στις 25 Ιουνίου 1957 ο Ανθυποσμηναγός Μπεσύρης εκτελούσε διατεταγμένη πτήση με το F-86E.

Κατά τη διάρκεια της αποστολής το αεροσκάφος κατέπεσε περίπου τρία μίλια νοτιοδυτικά του αεροδρομίου της Τανάγρας, κοντά στη δυτική παρυφή του χωριού. Μετά την πρόσκρουση ακολούθησε πυρκαγιά και το αεροσκάφος καταστράφηκε ολοσχερώς. Ο χειριστής σκοτώθηκε ακαριαία.

Δεν έχουν δημοσιευθεί μέχρι σήμερα  λεπτομέρειες για τα ακριβή αίτια του δυστυχήματος ούτε για το περιεχόμενο της επίσημης έρευνας που ακολούθησε.

Η απουσία στοιχείων δεν είναι ασυνήθιστη για αεροπορικά ατυχήματα της δεκαετίας του 1950, καθώς πολλά αρχεία παρέμειναν εσωτερικά στρατιωτικά έγγραφα.

Η ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΘΥΣΙΩΝ

Η δεκαετία του 1950 υπήρξε περίοδος έντονου εκσυγχρονισμού αλλά και σημαντικών απωλειών.

Η εισαγωγή νέων αεριωθουμένων τύπων συνοδεύτηκε από αυξημένα ποσοστά ατυχημάτων διεθνώς. Οι χειριστές καλούνταν να πετούν σε όρια που μέχρι λίγα χρόνια πριν θεωρούνταν αδιανόητα.

Στην 114 Πτέρυγα Μάχης σημειώθηκαν και άλλα θανατηφόρα δυστυχήματα με F-86 τα επόμενα χρόνια, γεγονός που καταδεικνύει τις δυσκολίες της εποχής και το υψηλό τίμημα που κατέβαλαν οι νέοι αεροπόροι στην προσπάθεια διατήρησης της εθνικής αεράμυνας.

Η ΜΝΗΜΗ ΕΝΟΣ ΠΕΣΟΝΤΟΣ ΑΕΡΟΠΟΡΟΥ

Σήμερα το όνομα του Ανθυποσμηναγού Κωνσταντίνου Μπεσύρη συγκαταλέγεται στον μακρύ κατάλογο των πεσόντων αεροπόρων της Πολεμικής Αεροπορίας.

Η επίσημη ιστορική καταγραφή της Πολεμικής Αεροπορίας εξακολουθεί να μνημονεύει το δυστύχημα ως ένα από τα γεγονότα της 25ης Ιουνίου 1957, υπενθυμίζοντας τη θυσία ενός νέου ανθρώπου που έχασε τη ζωή του εν ώρα καθήκοντος.

Πίσω από την λιτή υπηρεσιακή διατύπωση κρύβεται η ιστορία ενός νέου αξιωματικού, ο οποίος επέλεξε να υπηρετήσει σε μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο για την ελληνική αεροπορία. Η απώλειά του συνέβη μόλις δύο χρόνια μετά την αποφοίτησή του και ενώ η χώρα βρισκόταν στην πρώτη γραμμή του αεροπορικού εκσυγχρονισμού της μεταπολεμικής εποχής.

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑΤΟΣ

Ονοματεπώνυμο: Κωνσταντίνος Μπεσύρης του Μιχαήλ.

Τόπος γέννησης: Γαβαλού Αιτωλοακαρνανίας.

Έτος γέννησης: 1932.

Βαθμός: Ανθυποσμηναγός (Ι).

Μονάδα: 114 Πτέρυγα Μάχης, Τανάγρα.

Αεροσκάφος: North American Aviation F-86E(M) Sabre.

Ημερομηνία δυστυχήματος: 25 Ιουνίου 1957.

Τόπος πτώσης: Δυτική παρυφή χωριού Τανάγρας, περίπου 3 μίλια νοτιοδυτικά του αεροδρομίου.