Στις 16 Ιουλίου 1942 έσβησε ένας από τους πρώτους αεροπόρους της ελεύθερης Ελλάδας
Γεννήθηκε το 1919 στον Άγιο Θωμά Βοιωτίας.
Τον Οκτώβριο του 1938 εισήλθε στο Τμήμα Υπαξιωματικών της Σχολής Αεροπορίας και αποφοίτησε τον Αύγουστο του 1940 με τον βαθμό του Σμηνία. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Ελληνοϊταλικού Πολέμου και αργότερα στη Μέση Ανατολή, όπου συνέχισε την πολεμική του δράση.
Η τελευταία πτήση του Αρχισμηνία Ιωάννη Γεωργιάδη με ένα Hurricane της 335 Ελληνικής Μοίρας Διώξεως
Η 16η Ιουλίου 1942 δεν καταγράφηκε ως ημέρα μεγάλης αερομαχίας ούτε ως μία από τις ημερομηνίες που άλλαξαν την πορεία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Για την Ελληνική Βασιλική Αεροπορία της Μέσης Ανατολής, όμως, εκείνη η ημέρα σημαδεύτηκε από την απώλεια ενός ακόμη ανθρώπου που είχε αφήσει πίσω του την κατεχόμενη πατρίδα για να συνεχίσει τον αγώνα.
Ο Αρχισμηνίας Ιωάννης Γεωργιάδης έχασε τη ζωή του όταν το καταδιωκτικό αεροσκάφος Hawker Hurricane που χειριζόταν υπέστη βλάβη στον κινητήρα κατά τη διάρκεια πτήσης. Προσπαθώντας να σώσει τόσο το αεροσκάφος όσο και τη ζωή του, επιχείρησε αναγκαστική προσγείωση έξω από το αεροδρόμιο Ετκού της Αιγύπτου, κοντά στην Αλεξάνδρεια. Το σημείο, όμως, αποδείχθηκε παγίδα. Το Hurricane κατέληξε σε βαλτώδες έδαφος, οι τροχοί βυθίστηκαν στη λάσπη, το αεροσκάφος ανετράπη και ο Έλληνας αεροπόρος τραυματίστηκε θανάσιμα.
Ήταν μόλις μία από τις δεκάδες απώλειες που γνώρισε η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία στη Μέση Ανατολή, αλλά πίσω από τη λιτή καταγραφή των αρχείων κρύβεται μια ιστορία θάρρους, αυταπάρνησης και καθημερινού κινδύνου.
Το Hawker Hurricane – Ένα αξιόπιστο αλλά απαιτητικό μαχητικό
Το αεροσκάφος που πετούσε ο Ιωάννης Γεωργιάδης ήταν ένα Hawker Hurricane, το μαχητικό που είχε ήδη γράψει ιστορία στη Μάχη της Αγγλίας.
Αν και το Hurricane θεωρούνταν ιδιαίτερα ανθεκτικό, κάθε μηχανική βλάβη μπορούσε να εξελιχθεί σε τραγωδία, ιδιαίτερα στις συνθήκες της Βόρειας Αφρικής. Η υπερβολική ζέστη, η λεπτή άμμος που εισχωρούσε παντού και οι συνεχείς επιχειρήσεις καταπονούσαν τους κινητήρες Rolls-Royce Merlin.
Ακόμη και μια μικρή απώλεια ισχύος μπορούσε να αφήσει τον πιλότο χωρίς επιλογές, ειδικά εάν δεν υπήρχε κατάλληλος χώρος για προσγείωση.
Η τελευταία αποστολή
Το πρωί της 16ης Ιουλίου 1942 ο Αρχισμηνίας Γεωργιάδης βρέθηκε, όπως και τόσες άλλες φορές, στο κόκπιτ του Hurricane του.
Η πτήση εξελισσόταν κανονικά μέχρι τη στιγμή που παρουσιάστηκε σοβαρή βλάβη στον κινητήρα. Τα διαθέσιμα αρχειακά στοιχεία δεν αναφέρουν εμπλοκή με εχθρικά αεροσκάφη ούτε κατάρριψη από αντιαεροπορικά πυρά.
Η αιτία της απώλειας του αεροσκάφους ήταν καθαρά μηχανική.
Αντιλαμβανόμενος ότι ο κινητήρας δεν μπορούσε πλέον να κρατήσει το Hurricane στον αέρα, ο Έλληνας αεροπόρος ακολούθησε τη διαδικασία που διδάσκονταν όλοι οι χειριστές: προσπάθησε να διατηρήσει όσο το δυνατόν περισσότερο ύψος, αναζήτησε σημείο προσγείωσης και κατεύθυνε το αεροσκάφος προς το πλησιέστερο ασφαλές έδαφος.
Δυστυχώς, η περιοχή έξω από το αεροδρόμιο Ετκού έκρυβε έναν θανάσιμο κίνδυνο.
Η μοιραία αναγκαστική προσγείωση
Το έδαφος έμοιαζε από ψηλά κατάλληλο για προσγείωση.
Στην πραγματικότητα, όμως, επρόκειτο για βαλτώδη έκταση.
Όταν οι τροχοί του Hurricane ακούμπησαν στο έδαφος, δεν κύλησαν όπως είχε υπολογίσει ο πιλότος. Βυθίστηκαν στη λάσπη και το αεροσκάφος σταμάτησε σχεδόν ακαριαία.
Η αδράνεια έκανε το βαρύ μαχητικό να ανατραπεί προς τα εμπρός.
Το κόκπιτ δέχθηκε ισχυρότατες καταπονήσεις.
Σε μια εποχή όπου δεν υπήρχαν σύγχρονα καθίσματα ασφαλείας, προηγμένα συστήματα προστασίας ή ενεργειακά απορροφητικές κατασκευές, ακόμη και μια αναγκαστική προσγείωση μπορούσε να αποβεί μοιραία.
Ο Ιωάννης Γεωργιάδης τραυματίστηκε θανάσιμα και υπέκυψε στα τραύματά του.
Τι αναφέρουν τα αρχεία
Η επίσημη αναφορά της 335 Μοίρας είναι σύντομη και λιτή.
Καταγράφει ότι το Hurricane παρουσίασε βλάβη στον κινητήρα, ο χειριστής επιχείρησε αναγκαστική προσγείωση κοντά στο αεροδρόμιο Ετκού, το αεροσκάφος ανετράπη σε βαλτώδη περιοχή και ο Αρχισμηνίας Ιωάννης Γεωργιάδης σκοτώθηκε.
Δεν υπάρχουν αναφορές για εμπλοκή με τον εχθρό ούτε για πυρά που προκάλεσαν τη βλάβη.
Η τραγωδία αποδίδεται αποκλειστικά στον συνδυασμό της μηχανικής αστοχίας και του ακατάλληλου εδάφους.
Ένα όνομα που δεν ξεχάστηκε
Για πολλά χρόνια, ο Ιωάννης Γεωργιάδης παρέμενε μία μόνο γραμμή στα βιβλία απωλειών της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Ωστόσο, η ιστορία του ήρθε ξανά στο προσκήνιο όταν εντοπίστηκε και μελετήθηκε το προσωπικό του βιβλιάριο πτήσεων, ένα πολύτιμο τεκμήριο που φωτίζει την πορεία του ως χειριστή και επιβεβαιώνει τη συμμετοχή του στις επιχειρήσεις της ελληνικής αεροπορίας στη Μέση Ανατολή.
Τέτοιου είδους προσωπικά αρχεία επιτρέπουν στους ιστορικούς να αποκαταστήσουν όχι μόνο τα γεγονότα αλλά και την ανθρώπινη διάσταση των ανθρώπων που πολέμησαν μακριά από την πατρίδα τους.
Γεννήθηκε το 1919 στον Άγιο Θωμά Βοιωτίας.
Τον Οκτώβριο του 1938 εισήλθε στο Τμήμα Υπαξιωματικών της Σχολής Αεροπορίας και αποφοίτησε τον Αύγουστο του 1940 με τον βαθμό του Σμηνία. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Ελληνοϊταλικού Πολέμου και αργότερα στη Μέση Ανατολή, όπου συνέχισε την πολεμική του δράση.
