Η άφιξη του INS Drakon στη Χάιφα είναι ένα ακόμη σημάδι ότι η Ανατολική Μεσόγειος μετατρέπεται σταδιακά σε ένα από τα σημαντικότερα πεδία ναυτικού ανταγωνισμού της ευρύτερης περιοχής. Το Ισραήλ παρέλαβε το INS Dragon.

Και μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα η Ελλάδα δεν βρίσκεται στο περιθώριο ?

Το αντίθετο.

Η Αθήνα διαθέτει ήδη μία από τις σημαντικότερες υποβρύχιες δυνάμεις της Ανατολικής Μεσογείου και, όπως έχει ιδιαίτερη σημασία, ο ίδιος ο ισραηλινός Τύπος χρησιμοποιεί πλέον την Ελλάδα και την Τουρκία ως σημεία αναφοράς όταν εξετάζει το μέλλον του Ισραηλινού Ναυτικού.

Το INS Drakon έφθασε στη ναυτική βάση της Χάιφα έπειτα από ταξίδι 3.792 ναυτικών μιλίων από το Κίελο της Γερμανίας. Στις 24 Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκε η επίσημη τελετή υποδοχής του, παρουσία της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας του Ισραήλ.

Η κατασκευή, οι δοκιμές και η προετοιμασία του προγράμματος διήρκεσαν περίπου 12 χρόνια. Το Drakon αποτελεί το έκτο υποβρύχιο του Ισραήλ και το τρίτο και τελευταίο της σειράς Dolphin με σύστημα AIP. Η γερμανική TKMS χαρακτηρίζει την κλάση μία από τις πλέον σύνθετες που έχει κατασκευάσει.

«Πιο μυστικό, πιο μακρινό, πιο βαθύ»

Οι λέξεις που επέλεξε ο Αρχηγός του ισραηλινού Γενικού Επιτελείου, Αντιστράτηγος Eyal Zamir, στην τελετή υποδοχής δεν ήταν τυχαίες.

Με την ένταξη του υποβρυχίου Drakon, δήλωσε ότι το Ισραηλινό Ναυτικό φθάνει σε νέες δυνατότητες, όντας περισσότερο μυστικό, ικανό να δρα μακρύτερα και βαθύτερα και με αυξημένη ισχύ.

Ταυτόχρονα συνέδεσε ευθέως τη νέα δυνατότητα με τις εξελίξεις γύρω από το Ιράν και τους συμμάχους του.

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο για την κατανόηση του Drakon.

Το Ισραήλ θέλει το Ναυτικό του να αποκτήσει χαρακτηριστικά στρατηγικού βραχίονα μεγάλης εμβέλειας.

Το υποβρύχιο είναι ιδανικό εργαλείο γι’ αυτόν τον σκοπό: μπορεί να βρίσκεται στην περιοχή ενδιαφέροντος χωρίς να αποκαλύπτει εύκολα την παρουσία του.

Τι είναι πραγματικά το INS Drakon

Το Drakon αποτελεί εξέλιξη της οικογένειας Dolphin II, αλλά παρουσιάζει σημαντικές διαφοροποιήσεις από τα προηγούμενα ισραηλινά υποβρύχια.

Διαθέτει σύστημα Air Independent Propulsion (AIP), δηλαδή πρόωση ανεξάρτητη από τον ατμοσφαιρικό αέρα. Η συγκεκριμένη τεχνολογία επιτρέπει σε ένα συμβατικό υποβρύχιο να παραμένει καταδυμένο για πολύ μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα χωρίς τις συχνές διαδικασίες που αυξάνουν την πιθανότητα εντοπισμού του.

Η TKMS επιβεβαιώνει ότι το Drakon ολοκληρώνει το πρόγραμμα των Dolphin AIP, ενώ η Jane’s αναφέρει σύστημα AIP κυψελών καυσίμου που προσφέρει παρατεταμένη υποβρύχια παραμονή.

Το Ισραήλ δεν δημοσιοποιεί το σύνολο των επιχειρησιακών χαρακτηριστικών του.

Και αυτό πρέπει να το έχουμε υπόψη.

Πολλά έχουν γραφτεί διεθνώς για τον πιθανό οπλισμό και τις στρατηγικές αποστολές των ισραηλινών υποβρυχίων. Όμως άλλο είναι η δημοσιογραφική ή αναλυτική εκτίμηση και άλλο η επίσημα επιβεβαιωμένη δυνατότητα.

Αυτό που γνωρίζουμε από τις ισραηλινές πηγές είναι ότι το Drakon διαθέτει ισχυρότερα οπλικά συστήματα και μεγαλύτερες δυνατότητες παραμονής κάτω από την επιφάνεια από τους προκατόχους του.

Γιατί εμφανίζεται η Ελλάδα στην ισραηλινή συζήτηση

Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ενδιαφέρον σημείο για την ελληνική πλευρά.

Το Ισραήλ διαθέτει πλέον έξι υποβρύχια. Όμως, καθώς εξετάζει την ισορροπία δυνάμεων στη Μεσόγειο, στρέφει το βλέμμα του στους μεγαλύτερους υποβρύχιους στόλους της περιοχής.

Το Times of Israel, παρουσιάζοντας το νέο ισραηλινό ναυτικό σχεδιασμό, αναφέρεται συγκεκριμένα στην Ελλάδα. Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρει εννέα ελληνικά υποβρύχια, ενώ καταγράφει σημαντικά μεγαλύτερο αριθμητικά τουρκικό στόλο.

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η παρουσίαση του i24NEWS:

Ισραήλ 6 – Ελλάδα 9 – Τουρκία 12, σύμφωνα με την καταμέτρηση του ισραηλινού μέσου.

Υπάρχουν αποκλίσεις μεταξύ ισραηλινών δημοσιευμάτων ως προς τον ακριβή αριθμό των ενεργών τουρκικών υποβρυχίων — το Times of Israel αναφέρει 14.

Και το βασικό συμπέρασμα είναι διαφορετικό:

Το Ισραήλ κοιτάζει πλέον συστηματικά τι υπάρχει κάτω από την επιφάνεια της Ανατολικής Μεσογείου.

Η ελληνική απάντηση λέγεται Type 214

Εδώ η σύγκριση αποκτά πραγματικό ενδιαφέρον.

Η Ελλάδα ήταν από τις πρώτες χώρες που επένδυσαν επιχειρησιακά στη γερμανική τεχνολογία AIP με τα υποβρύχια Type 214 κλάσης «Παπανικολής».

Τα ελληνικά Type 214 και το Drakon δεν είναι το ίδιο υποβρύχιο και δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως άμεσα αντίστοιχες πλατφόρμες.

Υπάρχει όμως ένας σημαντικός κοινός παρονομαστής: η γερμανική τεχνολογική σχολή υποβρυχίων και η επένδυση στην AIP ως μέσο αύξησης της υποβρύχιας αυτονομίας και, κυρίως, της απόκρυψης.

Αυτό είναι κρίσιμο σε μια θάλασσα όπως το Αιγαίο και η Ανατολική Μεσόγειος.

Στον υποβρύχιο πόλεμο δεν κερδίζει κατ’ ανάγκη εκείνος που έχει το μεγαλύτερο σκάφος ή απλώς περισσότερες μονάδες.

Κερδίζει τεράστια αξία εκείνος που μπορεί να παραμείνει απαρατήρητος, να συλλέξει πληροφορίες, να παρακολουθήσει μία ναυτική δύναμη και, εφόσον απαιτηθεί, να βρεθεί στην κατάλληλη θέση χωρίς ο αντίπαλος να γνωρίζει ότι βρίσκεται εκεί.

Ο τουρκικός παράγοντας

Δεν μπορεί να εξεταστεί η νέα ισορροπία χωρίς την Τουρκία.

Η Τουρκία ταυτόχρονα επενδύει εδώ και χρόνια στην ανανέωση και ενίσχυση των ναυτικών της δυνάμεων.

Αυτό ακριβώς κάνει την ελληνική διάσταση ακόμη σημαντικότερη.

Από το Αιγαίο και την Κύπρο μέχρι τις θαλάσσιες οδούς που οδηγούν προς το Ισραήλ, την Αίγυπτο και τη Διώρυγα του Σουέζ, δημιουργείται ένας τεράστιος θαλάσσιος χώρος όπου τα υποβρύχια μπορούν να αποτελέσουν στρατηγικό πολλαπλασιαστή ισχύος.

Ελλάδα και Ισραήλ: κοινό ενδιαφέρον, όχι κοινός υποβρύχιος σχεδιασμός

Εδώ χρειάζεται μία σημαντική διευκρίνιση.

Δεν υπάρχει δημόσια επιβεβαιωμένη πληροφορία που να επιτρέπει να παρουσιάσουμε το INS Drakon ως μέρος κάποιου κοινού ελληνοϊσραηλινού υποβρύχιου σχεδιασμού.

Η σύνδεση πρέπει να γίνει διαφορετικά.

Η Ελλάδα και το Ισραήλ βρίσκονται στην ίδια γεωγραφική περιοχή, διαθέτουν σημαντικές ναυτικές δυνατότητες και αντιμετωπίζουν ένα περιβάλλον όπου η προστασία θαλάσσιων οδών, ενεργειακών εγκαταστάσεων και υποθαλάσσιων υποδομών αποκτά συνεχώς μεγαλύτερη σημασία.

Και οι δύο χώρες έχουν επίσης επενδύσει σε υποβρύχια γερμανικής τεχνολογικής προέλευσης με AIP.

Αυτό από μόνο του δημιουργεί ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον επιχειρησιακό περιβάλλον στην Ανατολική Μεσόγειο, χωρίς να χρειάζεται να αποδώσουμε στις δύο χώρες σχέδια που δεν έχουν ανακοινωθεί.

Η μάχη που δεν φαίνεται

Τα μαχητικά αεροσκάφη, οι φρεγάτες και οι πύραυλοι βρίσκονται συνήθως στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.

Όμως ένα μεγάλο μέρος της πραγματικής ισορροπίας ισχύος στη Μεσόγειο βρίσκεται εκεί όπου ο πολίτης δεν μπορεί να το δει:

κάτω από την επιφάνεια.

Η άφιξη του INS Drakon είναι μία υπενθύμιση αυτής της πραγματικότητας.

Το Ισραήλ απέκτησε ένα μεγαλύτερο και τεχνολογικά εξελιγμένο υποβρύχιο, προετοιμάζει ήδη την επόμενη γενιά με τα τρία υποβρύχια κλάσης Dakar και δηλώνει ανοιχτά ότι θέλει ένα Ναυτικό ικανό να δρα μακριά από τις ακτές του. Η TKMS επιβεβαιώνει ότι η κατασκευή της νέας κλάσης έχει ήδη ξεκινήσει.

Η Τουρκία συνεχίζει τη δική της ναυτική ανάπτυξη.

Και η Ελλάδα διαθέτει ήδη μία υποβρύχια δύναμη την οποία οι ίδιοι οι Ισραηλινοί θεωρούν αρκετά σημαντική ώστε να τη χρησιμοποιούν ως μέτρο σύγκρισης για τον δικό τους στόλο.

Γι’ αυτό το πραγματικό θέμα του INS Drakon για την Ελλάδα δεν είναι αν το νέο ισραηλινό υποβρύχιο αποτελεί «ελληνικό όπλο» ή αν στρέφεται εναντίον της Τουρκίας.

Το πραγματικό θέμα είναι ότι η υποβρύχια ισορροπία της Ανατολικής Μεσογείου αποκτά ολοένα μεγαλύτερη στρατηγική σημασία.

Και σε αυτή την αθέατη σκακιέρα, η Ελλάδα βρίσκεται ήδη μέσα στο παιχνίδι.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» στη Μεσόγειο θάλασσα !!!

FDI, Type 214 και INS Drakon: Μια νέα επιχειρησιακή εικόνα

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά η παρουσία του INS Drakon εάν εξεταστεί μαζί με τις νέες ελληνικές φρεγάτες FDI HN και τα υποβρύχια Type 214. Δεν υπάρχει δημόσια επιβεβαιωμένος κοινός επιχειρησιακός σχεδιασμός Ελλάδας και Ισραήλ που να συνδέει αυτές τις πλατφόρμες. Υπάρχει όμως ήδη σημαντική ναυτική συνεργασία και εμπειρία κοινών ασκήσεων, ακόμη και σε σενάρια ανθυποβρυχιακού πολέμου.

Σε ένα ενδεχόμενο κοινό επιχειρησιακό περιβάλλον, οι FDI μπορούν να αποτελούν μέρος της δύναμης επιφανείας και της ευρύτερης θαλάσσιας επιτήρησης, ενώ τα ελληνικά Type 214 και το ισραηλινό Drakon προσθέτουν τον αθέατο υποβρύχιο παράγοντα. Πλοία επιφανείας, υποβρύχια, ελικόπτερα και αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας μπορούν έτσι να συνθέσουν πολλαπλά επίπεδα εντοπισμού και παρακολούθησης.

Η πραγματική αξία ενός τέτοιου σχήματος δεν βρίσκεται μόνο στα όπλα κάθε πλατφόρμας, αλλά στη δυνατότητα δημιουργίας μιας όσο το δυνατόν πληρέστερης θαλάσσιας επιχειρησιακής εικόνας. Και αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια Ανατολική Μεσόγειο όπου η υποβρύχια δραστηριότητα και η προστασία κρίσιμων θαλάσσιων υποδομών αποκτούν ολοένα μεγαλύτερο βάρος.